Điều gì ở Pháp thu hút khủng bố ?

Không thể khẳng định được Pháp có phải là điểm đến hấp dẫn nhất với các kẻ khủng bố hay không, cũng không thể khẳng định Pháp có phải là mục tiêu hàng đầu hay không. Nhưng cho đến hiện tại, Pháp là nơi để xảy ra nhiều vụ khủng bố thành công nhất trong các nước châu Âu. Vì sao là Pháp và vì sao khủng bố tại Pháp lại có vẻ dễ dàng hơn các nước lớn khác?

Không thể khẳng định được Pháp có phải là điểm đến hấp dẫn nhất với các kẻ khủng bố hay không, cũng không thể khẳng định Pháp có phải là mục tiêu hàng đầu hay không. Nhưng cho đến hiện tại, Pháp là nơi để xảy ra nhiều vụ khủng bố thành công nhất trong các nước châu Âu. Vì sao là Pháp và vì sao khủng bố tại Pháp lại có vẻ dễ dàng hơn các nước lớn khác?

Vị thế địa chính trị nước Pháp

Kẻ thù thực sự của Hồi giáo cực đoan không phải là Mỹ, Mỹ chỉ là kẻ thù trên phương diện chính trị. Kẻ thù thực sự của Hồi giáo cực đoan là phương Tây. Sự thù hằn đã được thổi bùng và ngấm vào xương tủy của hai phe từ cuộc Thập Tự Chinh diễn ra cách đây hơn 1000 năm.

Cần phải nói thêm rằng, nguồn gốc của mọi sự thù hằn ở đây không chỉ bởi  Tôn giáo. Sự xung đột ở đây bắt nguồn từ sự khác biệt đến đối lập về 3 cấu thành của tinh thần, ý chí xã hội:  ý thức hệ, thế giới quan và nền tảng luân lý. Tôn giáo đã bị biến thành cái cớ dễ giải thích nhất, dễ lôi kéo nhất để hai bên tiến hành những cuộc chiến chống lại nhau.

Cấu thành nền tảng văn hóa phương Tây là Hy lạp cổ, La Mã và Hebrew, sau này được khoác thêm một lớp áo Kito Giáo. Thế giới Hồi giáo có nền tảng từ Ả rập, Do thái cổ và Lưỡng Hà và giờ đây được đặc trưng nhất bởi đạo Hồi. Đơn giản là hai phức thể này không thể dung hòa.

Phương Tây đề cao Tự Do - Bình Đẳng, Hồi giáo đề cao Tiết Chế - Nước Trời.

Đại diện cho châu Âu hiện tại là : Anh, Pháp, Ý, Đức và Tây Ban Nha. Và đây cũng là những mục tiêu mà những kẻ khủng bố thèm khát nhất.

Trong 5 nước kể trên, Pháp chính là trái tim của châu Âu nếu xét về địa thế. Pháp tiếp giáp với cả bốn nước còn lại, thêm cả Bỉ và Thụy Sĩ.

Điều gì ở Pháp thu hút khủng bố ? 1

Pháp chính là "trái tim" của châu Âu. Ảnh: Google

Vị thế địa chính trị của nước Pháp là lí do lớn nhất thu hút các phần tử cực đoan.

Những vụ tấn công khủng bố mục tiêu chính không phải là giết người. Mục tiêu chính của những kẻ khủng bố là gây lo sợ, hoang mang cho xã hội, từ đó làm suy yếu ý chí xã hội. Khi ý chí và tinh thần xã hội rệu rã thì sự sụp đổ đến còn nhanh hơn là dùng đấu tranh bạo lực.

Khi chúng tấn công vào Pháp, chúng sẽ gây hoang mang đến toàn bộ những nước còn lại tiếp giáp với Pháp.

Nước Pháp còn một vị thế nữa, đó là vị thế trong nền Văn Hóa phương Tây. Xã hội phương Tây hiện tại được hình thành dưới hai nền triết học Pháp – Đức . Người Đức đã dạy con người làm thế nào để phát triển, còn người Pháp dạy con người cách làm một con người trước tiên đã.

Pháp chính là nước khởi xướng cho tinh thần tự do châu Âu với cuộc cách mạng tư sản Pháp đã tạo cảm hứng cho một châu Âu tự do, bình đẳng. Vì vậy, tấn công vào Pháp cũng chính là tấn công vào giá trị cốt túy nhất của châu Âu.

An ninh của Pháp thực sự có vấn đề

Ngay từ năm 1995, Nhóm Hồi giáo Vũ trang (GIA) có nguồn gốc từ Algeria đã thực hiện các cuộc tấn công nhắm vào hệ thống tàu điện ngầm của Pháp. Giờ đây, với sự trỗi dậy của IS và các tổ chức cực đoan khác, nước Pháp đang hứng chịu những cuộc tấn công từ những kẻ lớn lên trên đất nước này, hoặc những phần tử cực đoan nước ngoài thâm nhập để gây ra thương vong lớn nhất.

Điều gì ở Pháp thu hút khủng bố ? 2

Các cơ quan an ninh Pháp có nhiều lỗ hổng. Ảnh: SI

Vài ngày trước khi diễn ra vụ khủng bố bằng xe tải ở Nice, một quan chức cấp cao của cảnh sát Pháp cảnh báo rằng các phần tử Hồi giáo cực đoan sẽ tìm cách gia tăng khả năng giết người bằng xe hơi gài mìn và bom.

Pháp ngày càng trở nên cảnh giác với những âm mưu khủng bố và hiện tượng cực đoan hóa ở quê nhà, theo một báo cáo mới đây của Dự án Chống Cực đoan hóa. Pháp khẳng định họ có trong tay một trong những hệ thống an ninh tốt nhất thế giới, với những chiến dịch an ninh quy mô lớn được tiến hành tại các cửa khẩu, sân bay quốc tế để ngăn chặn phần tử khủng bố xâm nhập.

"Pháp đã triển khai hàng nghìn binh sĩ quân đội phối hợp với cảnh sát quốc gia bảo vệ các điểm tập trung đông người, các đầu mối giao thông, danh lam thắng cảnh", ông Fergus cho biết. Tuy nhiên, khả năng hợp tác với nhau giữa các cơ quan an ninh chống khủng bố lại là một điểm yếu của Pháp mà các phần tử cực đoan có thể lợi dụng để khai thác.

Một báo cáo mới đây của cơ quan tình báo nội địa DGSI cho thấy nước Pháp vẫn có vô số những lỗ hổng về tình báo, khiến lực lượng an ninh để lọt những phần tử gây ra các vụ tấn công khủng bố ở Paris hồi cuối năm ngoái và đầu năm nay khiến tổng cộng 147 người thiệt mạng.

Báo cáo chỉ rõ, ngoài những hạn chế về khả năng giám sát tình báo đối với các đối tượng tình nghi, các cơ quan an ninh Pháp còn thể hiện sự chồng chéo, kèn cựa lẫn nhau, khiến các chiến dịch chống khủng bố không phát huy hiệu quả cao nhất. Trong vụ khủng bố ở nhà hát Bataclan ở Paris, khi cảnh sát đặc nhiệm ngỏ ý mượn súng trường của quân đội để tấn công khủng bố, các binh sĩ Pháp đã từ chối thẳng thừng.

Xã hội Pháp "ươm mầm" những tư tưởng cực đoan

Theo các chuyên gia phân tích đa phần các nghi phạm khủng bố tại Pháp đều có gốc gác ở nước ngoài, tới Pháp định cư qua nhiều thế hệ, nhưng không hoàn toàn hòa nhập được với xã hội bản địa và luôn bị coi như những công dân hạng hai.

Ở Pháp có những cộng đồng người Bắc Phi rất lớn. Họ tuy là công dân của Pháp, nhưng lại bị gạt sang bên lề của xã hội, những người Bắc Phi này hoàn toàn bị tách khỏi xã hội bản địa.

Điều gì ở Pháp thu hút khủng bố ? 7

Xã hội Pháp có sự phân hóa. Ảnh: Reuters

Tình hình càng trở nên tồi tệ hơn sau vụ khủng bố ở Paris, khi các ông chủ dò xét hồ sơ và không chấp nhận những người có nguồn gốc từ Bắc Phi. Trên tàu hỏa hay xe bus, những người có vẻ ngoài giống người Arab thường xuyên bị cảnh sát chặn lại, xét hỏi giấy tờ.

Người Pháp quả thực rất quyết liệt trong những việc như vậy, hậu quả là tình trạng cực đoan hóa trong cộng đồng người có nguồn gốc Bắc Phi không hề giảm bớt, mà còn tăng lên.

Nhiều thế hệ người Morocco, Algeria, Libya, Tunisia… tới Pháp sinh sống qua nhiều thế hệ, con cái, cháu chắt của họ đều sinh ra ở Pháp và mang quốc tịch Pháp, nhưng họ vẫn không tự coi mình là người Pháp.

Những người nhập cư lâu đời này sống trong những khu vực chật chội giữa đô thị đông đúc của nước Pháp, chỉ giao lưu, tiếp xúc với nhau và không được chấp nhận hòa mình vào cộng đồng chung.

Hậu quả là trong 10 năm qua, ngày càng nhiều thanh niên Pháp gốc Bắc Phi đã rời bỏ đất nước, đi theo tiếng gọi của Hồi giáo cực đoan, khiến chính phủ Pháp càng phải cảnh giác, trong khi các phong trào cực hữu bài Hồi giáo và di cư như Mặt trận Quốc gia trỗi dậy.

Các vụ tấn công khủng bố đều chứa đựng nguy cơ về hiệu ứng bắt chước. Chúng ta coi thủ phạm tấn công khủng bố là kẻ xấu, nhưng trong cộng đồng những kẻ Hồi giáo cực đoan, kẻ xấu đó có thể được ca ngợi như anh hùng. Đó là một cách nhìn mà chúng ta cần lưu ý.

Quá quyết liệt chống lại Hồi giáo

Nếu phải tìm ra một nước nào đó trên Thế giới quyết liệt chống lại Hồi giáo cực đoan nhất thì đó chính là Pháp.

Trong tất cả các cuộc chiến của Mỹ nhằm vào Hồi giáo từ Afghanistan trước đây hay Syria mới đây, Pháp đều hỗ trợ rất nhiệt tình. Điều đó nghiễm nhiên Pháp sẽ được ưu tiên thứ 2 sau Mỹ đối với các kế hoạch tấn công khủng bố.

Điều gì ở Pháp thu hút khủng bố ? 8

Cộng đồng Hồi Giáo ngày càng nhiều hiềm khích với Pháp. Ảnh: SI

Thêm vào đó, xã hội Pháp quá tự do. Tự do đến mức không còn một khoảng cách rõ ràng giữa châm biếm hay phỉ báng trong ngôn luận.

Tòa soạn Charlie Hebdo là một đại diện tiêu biểu cho vấn đề này. Với những người phương Tây, việc đăng hình nhà tiền tri Mohamed là hoàn toàn bình thường, nhưng với những người Hồi giáo nói chung (không chỉ với những kẻ cực đoan) thì đây là một điều hoàn toàn cấm kị.

Người ta không thể đưa quy chuẩn của mình để áp đặt vào một quy chuẩn cốt lõi của người khác. Đó là những gì mà nước Pháp đang làm đối với những người Hồi giáo. Những người Hồi giáo cảm thấy không được tôn trọng sẽ không thể nào có cảm tình với phương Tây.

Nếu những người phương Tây bị xúc phạm đức tin, thì tin rằng họ cũng sẽ hành động chả khác gì những người Hồi Giáo. Lịch sử đã chứng minh điều này với các cuộc xung đột tôn giáo.

Giờ đây xã hội phương Tây dường như đang vận vào một hệ quy chiếu quá khác biệt, so với một hệ quy chiếu hà khắc, độc đoán của Hồi giáo.

Người phương Tây tự cho mình cái quyền gọi là tự do và giải phóng con người. Nhưng đó lại là cái mà người Hồi giáo gọi là phóng đãng và báng bổ.

Một số ý kiến còn cho rằng trong cuộc chiến này, chính phương Tây mới là người hiếu chiến hơn và nổ phát sung đầu tiên.

Nếu so những người chết trong các vụ khủng bố vừa rồi với nạn nhân của những cuộc chiến tranh do Mỹ và phương Tây đã và đang tiến hành ở các quốc gia Hồi giáo, chúng ta sẽ tìm được một cách nhìn rất mới.

Không ai có thể ngăn chặn các phần tử Hồi giáo cực đoan tốt bằng chính những người Hồi giáo, vấn đề là những người Hồi Giáo có nhận thấy sự cần thiết của việc đó hay không, nhất là đối với một xã hội đã xúc phạm đến đức tin của họ.

Quý Vũ (RealclearPolittics)

Tin Liên Quan
Theo dõi Tinmoi.vn trên Tinmoi.vn - Google news
Theo Nguoi dua tin
Bạn Có Thể Quan Tâm
Tin Đọc Nhiều
Cùng chuyên mục