Xuất phát từ tỉnh Hòa Bình, đàn heo lở mồm long móng (LMLM) được tất cả các trạm kiểm dịch từ Bắc vào Nam “kiểm tra” và đóng dấu cho qua. Đến Long An, đàn heo 336 con bị cán bộ thú y phát hiện, phải tiêu hủy khẩn cấp…
Rớt móng tại lò mổ
Lúc 16h ngày 9.7, các cán bộ Trạm Thú y huyện Tân Trụ (tỉnh Long An) gồm các ông: Trần Văn Ngộ, Phạm Văn Thống, Trần Thanh Tuấn, Nguyễn Nhật Tâm tiến hành kiểm tra điểm tập trung gia súc của ông Lê Hữu Bình (xã Đức Tân, huyện Tân Trụ). Thấy đàn heo 46 con có biểu hiện của bệnh LMLM, đoàn kiểm tra làm rõ thì ông Bình cho biết, đã cho xuống 283 con heo tại cơ sở giết mổ Hoàng Phúc (xã Bình Tịnh, huyện Tân Trụ). Ngoài ra, ông Bình còn “chia” 7 con heo khác cho cơ sở giết mổ Nguyễn Văn Đực (xã Bình Quới, huyện Châu Thành, Long An). Nhận thấy đàn heo số lượng lớn, lại phân tán ra 3 nơi nên Trạm Thú y báo ngay về Chi cục Thú y tỉnh, sau đó kiểm tra lâm sàng cả 3 nơi và phát hiện có 204 con heo có biểu hiện LMLM. Cụ thể, heo sốt cao trên 41 độ C; mũi, lợi và viền móng có mụn nước, nhiều mụn đã vỡ, lở loét; nhiều con có móng bong tróc và long rớt móng...
Do số lượng heo quá lớn, lại bệnh quá nặng không thể chần chừ trong tiêu hủy, nên Chi cục Thú y Long An lập biên bản, lấy mẫu xét nghiệm và tiêu hủy 204 con. Đối với 132 con còn lại do chưa có biểu hiện lâm sàng bệnh nên tiến hành luộc chín toàn bộ thân thịt, phụ tạng ngay tại lò mổ.
Trao đổi với phóng viên Báo Lao Động, ông Phan Ngọc Châu – quyền Chi cục trưởng Chi cục Thú y Long An - cho biết, vụ việc đã được lập hồ sơ báo cáo Cơ quan Thú y Vùng VI để cơ quan này chuyển hồ sơ về Cục Thú y, tiếp tục xử lý. Cũng theo ông Châu, kết quả xét nghiệm bệnh phẩm ngày 14.7 cho biết, đàn heo trên dương tính với virus LMLM serotype O. “Do chủ hàng có đầy đủ các loại giấy tờ cần thiết như chứng nhận kiểm dịch, rồi qua 19 trạm kiểm dịch đều có kiểm tra, phúc kiểm nên chúng tôi không thể xử phạt. Trong trường hợp này, thiệt hại về kinh tế chủ hàng phải tự chịu chứ không được hỗ trợ, vì đàn heo này mua có giấy tờ, đủ thủ tục. Điều đáng trách là với những biểu hiện bệnh quá rõ, không một trạm nào phát hiện nên đàn heo này đi lọt từ Bắc vào Nam” – ông Châu nói.
Vượt 19 trạm
Theo Tổ chức Thú y thế giới, LMLM là dịch bệnh đầu tiên xếp ở bảng A – gồm các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhất cho chăn nuôi. Đối với heo, thời gian ủ bệnh từ 5 – 7 ngày, với những dấu hiệu như sốt cao trên 40 độ C, nổi mụn nước, khi bệnh nặng sẽ long móng… Như vậy, kiểm tra lâm sàng tại Long An cho thấy, đàn heo trên đã bị bệnh rất nặng (long móng ra ngoài). Trong khi đó, đàn heo này xuất phát từ Hòa Bình vào ngày 7.7, trong vòng 2 ngày đã vượt 19 trạm để đến Long An mà không trạm nào phát hiện bất thường.
Cụ thể, ngày 7.7, ông Trần Tiến Trường – Phó Chi cục trưởng Thú y tỉnh Hòa Bình - và kiểm dịch viên động vật Phạm Văn Chiến đã lập thủ tục cấp giấy chứng nhận kiểm dịch cho chủ hàng là ông Nguyễn Văn Hải (ngụ tỉnh Bắc Giang), số lượng 146 con heo được xuất ra ngoài tỉnh. Theo chứng nhận này, đàn heo đã được tiêm phòng LMLM vào ngày 20.3. Tương tự, 2 cán bộ trên cũng cấp chứng nhận kiểm dịch cho chủ hàng Phạm Văn Hậu (ngụ Thanh Hóa) số lượng 190 con, ngày tiêm phòng LMLM cũng là ngày 20.3. Hai chủ hàng này đã đưa heo lên 2 xe tải, niêm chì chở vào miền Nam giao cho ông Lê Hữu Bình.
Trên đường đi, cả hai chiếc xe chở heo bệnh qua các trạm Hòa Phước, Đức Phổ, Bình Sơn, Bình Định, Nam Thừa Thiên, Thừa Thiên - Huế, Dốc Sời, Quảng Bình, Nam Quảng Bình, Bình Phú, Thuận Bắc, Bãi Trành, Hào Sơn, Kim Liên, Thạch Lâm, Ngã Ba Ông Đồn, Cù Mông… và đều được cán bộ thú y tại trạm kiểm tra, đóng dấu cho qua. Đặc biệt, hồ sơ còn thể hiện có 4 lần các trạm tiến hành phúc kiểm – cùng ngày 8.7 – tức trước ngày đàn heo phát bệnh tới mức “rớt móng” chỉ 24 tiếng đồng hồ, nhưng không một cán bộ nào phát hiện heo bệnh!