Trong nhiều năm, nhân loại sợ hãi về trí tuệ nhân tạo (AI) và sự xâm chiếm thế giới của nó, khởi đầu từ lĩnh vực văn học và nghệ thuật.
Sau nhiều tháng thống trị Internet với nền tảng tạo hình ảnh AI Dall-E 2, OpenAI tiếp tục tung ra sản phẩm tiếp theo mang tên ChatGPT. Đây là một chatbot được tạo bằng công nghệ GPT-3 của công ty. Hiện tại, ChatGPT là mô hình AI xử lý ngôn ngữ nổi tiếng nhất trên Internet.
Vậy GPT-3 là gì và nó được dùng để tạo ChatGPT như thế nào? Nó có thể làm gì? Mọi thông tin sẽ được cung cấp bên dưới.
GPT-3 và ChatGPT là gì?
GPT-3 (Generative Pretraining Transformer 3) là một mô hình AI xử lý ngôn ngữ tiên tiến nhất do OpenAI phát triển. Nó có khả năng tạo văn bản giống con người và có nhiều ứng dụng, bao gồm dịch ngôn ngữ, mô hình hóa ngôn ngữ và tạo văn bản cho các ứng dụng như chatbot. Đây là một trong những mô hình AI xử lý ngôn ngữ lớn nhất và mạnh mẽ nhất cho đến nay, với 175 tỷ tham số.
![GPT-3 có khả năng tạo văn bản giống con người và nhiều chức năng khác như dịch ngôn ngữ, tạo chatbot... GPT-3 có khả năng tạo văn bản giống con người và nhiều chức năng khác như dịch ngôn ngữ, tạo chatbot...](https://cdnmedia.tinmoi.vn/upload/nguyenxuan/2023/02/01/chatgpt-la-gi-1-1675233832-1543510.jpg)
Đến thời điểm hiện tại, Công dụng phổ biến nhất của nó là tạo ChatGPT - một chatbot (robot trò chuyện) ưu việt. Hay nói cách khác, GPT-3 cung cấp cho người dùng một AI được huấn luyện. Nó sẽ trả lời các câu hỏi, viết bài về chủ đề được yêu cầu hoặc hàng loạt các nhiệm vụ khác...
GPT-3 tự mô tả mình là một AI xử lý ngôn ngữ. Hiểu đơn giản thì nó là một chương trình có thể hiểu được ngôn ngữ của con người (nói và viết), hiểu được thông tin dạng văn bản.
GPT-3 có thể làm gì?
Với 175 tỷ tham số, GPT-3 có thể làm rất nhiều thứ. Tuy nhiên, nó bị giới hạn trong ngôn ngữ nên không thể tạo ra video, âm thanh hay hình ảnh như "người anh em" Dall-E 2. Thay vào đó, nó có khả năng hiểu sâu về văn nói và văn viết.
Như vậy, GPT-3 có thể viết thơ, viết văn, kịch bản, giải thích cơ học lượng tử bằng thuật ngữ đơn giản hoặc viết các bài nghiên cứu và bài báo dài đầy đủ...
Sức mạnh của AI này nằm ở tốc độ và phạm vi hiểu biết các vấn đề. Ví dụ, trong khi con người dành hàng giờ để nghiên cứu, tìm hiểu và viết báo cáo về cơ học lượng tử thì ChatGPT chỉ cần vài giây.
Tuy nhiên, nó cũng có hạn chế. Nếu yêu cầu của bạn quá phức tạp thì ChatGPT dễ nhầm lẫn. Nó cũng không thể xử lý những khái niệm, sự kiện quá mới.
OpenAI không muốn tạo ra một AI có nội dung đen tối. Vì vậy, giống như Dall-E trước đây, ChatGPT sẽ không đáp ứng những đòi hỏi không phù hợp hay yêu cầu nguy hiểm.
GPT-3 và ChatGPT hoạt động như thế nào?
Nhìn bề ngoài, công nghệ của GPT-3 rất đơn giản. Nó nhận các yêu cầu, câu hỏi hoặc lời nhắc của bạn và nhanh chóng trả lời. Nhưng để làm được điều đó thì công nghệ đằng sau vô cùng phức tạp.
Mô hình được đào tạo bằng cách sử dụng cơ sở dữ liệu văn bản từ internet. Chúng bao gồm 570GB dữ liệu khổng lồ thu được từ sách, văn bản web, Wikipedia, bài báo và các văn bản khác trên internet. Nói chính xác hơn, hệ thống chứa đến 300 tỷ từ.
![Hệ thống GPT-3 chứa đến 300 tỷ từ, xử lý nhanh chóng các yêu cầu của người dùng. Hệ thống GPT-3 chứa đến 300 tỷ từ, xử lý nhanh chóng các yêu cầu của người dùng.](https://cdnmedia.tinmoi.vn/upload/nguyenxuan/2023/02/01/chatgpt-la-gi-2-1675233832-1543541.jpg)
Là một mô hình ngôn ngữ, nó hoạt động dựa trên xác suất, có thể đoán từ tiếp theo sẽ là gì trong một câu. Để đi đến giai đoạn này, mô hình đã trải qua giai đoạn thử nghiệm có giám sát.
Tại đây, nó được cung cấp đầu vào, chẳng hạn “Gỗ của cây có màu gì?”. Nếu đầu ra không chính xác, nhóm sẽ nhập lại câu trả lời đúng vào hệ thống và tiến hành xây dựng kiến thức.
Sau đó, nó trải qua giai đoạn thứ hai tương tự, đó là đưa ra nhiều câu trả lời. Một thành viên trong nhóm xếp hạng chúng từ tốt nhất đến kém nhất, dạy cho mô hình về sự so sánh.
Điều làm nên sự khác biệt của công nghệ này là nó tiếp tục học trong khi đoán từ tiếp theo sẽ là gì. AI này không ngừng nâng cao hiểu biết của nó về các gợi ý và câu hỏi. Kết quả, nó trở thành người biết tất cả.
Bạn có thể hình dung ChatGPT như một phiên bản siêu việt, thông minh hơn nhiều so với những phần mềm tự động thường thấy trong email hoặc phần mềm viết. Khi bạn gõ một câu thì hệ thống email đưa ra gợi ý cho những gì bạn sẽ gõ tiếp.
Có trình tạo ngôn ngữ AI nào khác không?
Dù đang rất hot nhưng GPT-3 không phải AI duy nhất có khả năng ngôn ngữ. LaMDA của Google cũng làm được điều này. Nó khiến một kỹ sư của Google bị sa thải vì tin rằng AI này có tri giác. Ngoài ra còn có rất nhiều phần mềm tương tự do Microsoft, Amazon và Đại học Stanford tạo ra. Tất cả chúng đều ít được chú ý hơn nhiều so với OpenAI hoặc Google.
Hầu hết các mô hình trên đều không có sẵn cho công chúng. Tuy nhiên OpenAI đã bắt đầu mở quyền truy cập vào GPT-3 trong quá trình thử nghiệm và LaMDA của Google có sẵn cho các nhóm được chọn để thử nghiệm.
Ưu, nhược điểm của ChatGPT
Dù ấn tượng nhưng phần mềm GPT-3 không hoàn hảo. Chức năng ChatGPT của nó có một số hạn chế:
- Kiến thức hạn chế về thế giới năm 2021. Nó không biết các nhà lãnh đạo thế giới lên nắm quyền từ năm 2021 và sẽ không thể trả lời các câu hỏi về các sự kiện gần đây.
- Mô hình có thể tạo ra thông tin không chính xác, trả lời sai hoặc hiểu sai những gì bạn hỏi. Nếu bạn đưa nhiều yếu tố vào câu hỏi, nó có thể quá tải và bị bỏ qua.
![Dù là AI nhưng ChatGPT lại nắm bắt tốt các quy tắc đạo đức. Dù là AI nhưng ChatGPT lại nắm bắt tốt các quy tắc đạo đức.](https://cdnmedia.tinmoi.vn/upload/nguyenxuan/2023/02/01/chatgpt-la-gi-3-1675233832-1543562.jpg)
Nhiều yếu tố khiến Chat GPT thành công:
- Đối với một AI, nó có hiểu biết tốt về quy tắc và đạo đức. Khi được cung cấp danh sách các lý thuyết hoặc tình huống đạo đức, ChatGPT có thể đưa ra phản hồi rất tốt về những việc cần làm, tính đến tính hợp pháp, cảm xúc của mọi người, sự an toàn của những người liên quan.
- Nó cũng có khả năng theo dõi cuộc trò chuyện hiện có, có thể ghi nhớ các quy tắc bạn đã đặt ra hoặc thông tin bạn đã cung cấp cho nó trước đó.
- 2 lĩnh vực mà ChatGPT làm tốt nhất là sự hiểu biết về code và khả năng nén các vấn đề phức tạp. ChatGPT có thể tạo một bố cục trang web trọn vẹn cho bạn hoặc viết lời giải thích về vật chất tối một cách dễ hiểu chỉ trong vài giây.
Đạo đức và trí tuệ nhân tạo song hành
Trí tuệ nhân tạo và các mối quan tâm về đạo đức phải đi liền với nhau. Khi đưa công nghệ như thế này đến tay công chúng, các nhà sáng chế nhận thức được nhiều hạn chế và những quan ngại.
Bởi vì hệ thống được đào tạo chủ yếu bằng cách sử dụng các từ trên internet, nên nó có thể tiếp thu các thành kiến, thiên kiến và ý kiến chung của internet.
Hệ thống cũng có thể tiếp cận với những thông tin giả, tin đồn trên internet. Điều này có thể đưa ra đáp án không đúng sự thật cho người dùng.
Nhận thức được những hạn chế trên, OpenAI đã đưa ra cảnh báo cho những yêu cầu của bạn đối với phần mềm. Ví dụ, nếu bạn hỏi làm thế nào để bắt nạt ai đó, ChatGPT sẽ đáp lại rằng bắt nạt là xấu. Nếu bạn hỏi cách để thao túng con người hay chế tạo vũ khí nguy hiểm, hệ thống sẽ ngăn chặn bạn.
Trong khi một số công ty đang tìm cách triển khai ChatGPT, thì ở các lĩnh vực khác, nó nhanh chóng bị cấm. Sở giáo dục New York, Mỹ đã cấm công cụ này trên mọi thiết bị và mạng tại các trường công lập. Nguyên nhân là mô hình này có thể đưa ra thông tin sai lệch và tăng nguy cơ đạo văn cho học sinh, sinh viên.
(Theo Sciencefocus)